Zakres CKE i sposób nauki
Temat Zakupy i usługi obejmuje rodzaje sklepów, towary i ich cechy, kupowanie, sprzedawanie, płatności, promocję, reklamę, korzystanie z usług oraz reklamacje. Na poziomie rozszerzonym warto znać także finanse i usługi bankowe.
Ucz się całych połączeń, np. pay by card, ask for a refund i place an order, zamiast pojedynczych słów.
Rodzaje sklepów
| Angielski | Polski |
|---|---|
| bakery | piekarnia |
| bookshop / bookstore | księgarnia |
| butcher's | sklep mięsny |
| chemist's / pharmacy | apteka |
| clothes shop | sklep odzieżowy |
| department store | dom towarowy |
| electronics shop | sklep z elektroniką |
| florist's | kwiaciarnia |
| greengrocer's | warzywniak |
| jeweller's | sklep jubilerski |
| newsagent's | kiosk / sklep z prasą |
| shoe shop | sklep obuwniczy |
| supermarket | supermarket |
| shopping centre / mall | centrum handlowe |
| convenience store | mały sklep osiedlowy |
| online shop / store | sklep internetowy |
| second-hand shop | sklep z rzeczami używanymi |
| market stall | stoisko na targu |
Przydatne połączenia:
- go shopping - iść na zakupy,
- do the shopping - robić regularne zakupy do domu,
- shop online - robić zakupy przez internet,
- browse the shops - oglądać sklepy bez konkretnego celu,
- go window-shopping - oglądać wystawy bez zamiaru kupowania,
- shop around - porównywać oferty przed zakupem.
Towary i cechy produktów
Podstawowe rzeczowniki: product, goods, item, brand, size, colour, model, quality, price, label, packaging, warranty, receipt, proof of purchase.
| Cecha | Znaczenie |
|---|---|
| cheap / inexpensive | tani |
| expensive | drogi |
| affordable | przystępny cenowo |
| overpriced | zbyt drogi w stosunku do wartości |
| good-quality / poor-quality | dobrej / słabej jakości |
| durable | trwały |
| reliable | niezawodny |
| practical | praktyczny |
| stylish | stylowy |
| comfortable | wygodny |
| brand-new | fabrycznie nowy |
| second-hand / used | używany |
| faulty / damaged | wadliwy / uszkodzony |
| out of stock | wyprzedany / niedostępny |
| available | dostępny |
Kolokacje: good value for money, worth the price, come in different sizes, be made of cotton, be suitable for everyday use.
Kupowanie i sprzedawanie
Osoby i miejsca: customer, shop assistant, sales assistant, cashier, seller, retailer, buyer, checkout, fitting room, queue, price tag.
Najważniejsze czasowniki i kolokacje:
- buy / purchase something - kupić coś,
- try something on - przymierzyć coś,
- fit somebody - pasować rozmiarem,
- suit somebody - pasować stylem lub kolorem,
- pay for something - zapłacić za coś,
- keep the receipt - zachować paragon,
- compare prices - porównywać ceny,
- place / cancel / collect an order - złożyć / anulować / odebrać zamówienie,
- sell something to somebody - sprzedać coś komuś,
- recommend a product - polecić produkt,
- provide customer service - zapewniać obsługę klienta,
- have something in stock - mieć coś na stanie,
- process an order - przetworzyć zamówienie.
Fit opisuje dopasowanie rozmiarem, suit dopasowanie do osoby, stylu lub koloru, a match dopasowanie jednej rzeczy do drugiej.
Ceny, promocje i płatności
Słownictwo promocji: discount, sale, special offer, bargain, reduced price, regular price, clearance sale, voucher, coupon, loyalty card.
- be on sale - być na wyprzedaży / być przecenionym,
- get 20% off - dostać 20% zniżki,
- save money on something - zaoszczędzić na czymś,
- pick up a bargain - kupić coś w bardzo dobrej cenie,
- take advantage of an offer - skorzystać z oferty.
Sposoby płatności: cash, card, credit card, debit card, contactless payment, mobile payment, bank transfer, change, refund.
Poprawne połączenia:
- pay in cash,
- pay by card,
- pay contactless,
- make a bank transfer,
- get your money back,
- ask for a refund.
Zakupy online
- website - strona internetowa,
- shopping cart / basket - koszyk internetowy,
- checkout - finalizacja zakupu,
- delivery address / charge - adres / opłata za dostawę,
- free delivery - darmowa dostawa,
- tracking number - numer śledzenia przesyłki,
- parcel / package - paczka,
- courier - kurier,
- estimated delivery date - przewidywana data dostawy,
- customer review - opinia klienta,
- seller rating - ocena sprzedawcy,
- return policy - zasady zwrotów.
Kolokacje: add something to your basket, complete your purchase, track a parcel, leave a review, return an item, order something online.
Vocabulary upgrade: impulse purchase, consumer behaviour, customer satisfaction, secure payment, data protection, hidden charges, subscription service.
Reklama i promocja
- advert / advertisement / ad - reklama,
- advertising - reklama jako działalność,
- advertising campaign - kampania reklamowa,
- commercial - reklama telewizyjna lub radiowa,
- slogan - hasło reklamowe,
- target audience - grupa docelowa,
- influencer - influencer,
- sponsor - sponsor,
- product placement - lokowanie produktu.
Kolokacje: advertise a product, launch a campaign, attract customers, influence buying decisions, promote a brand, target young consumers, make a product look appealing.
Sklep MaturaAngielski.org
Chcesz przygotować się jeszcze szybciej?
Sprawdź gotowe materiały do matury z angielskiego: zestawy zadań, scenariusze, ćwiczenia i materiały do pobrania.

Usługi i konstrukcje causative
Miejsca usługowe: hairdresser's, beauty salon, garage, dry cleaner's, laundrette, post office, courier service, repair service, customer service, delivery service.
- have your hair cut - ostrzyc się u fryzjera,
- have your car repaired - oddać samochód do naprawy,
- have something delivered - zamówić dostawę,
- book / cancel an appointment - umówić / odwołać wizytę,
- use a service - korzystać z usługi,
- pay for a service - zapłacić za usługę.
Konstrukcja have + rzecz + Past Participle pokazuje, że zlecamy usługę innej osobie.
Reklamacje i zwroty
- complaint - reklamacja / skarga,
- fault / defect - wada / usterka,
- damaged item / faulty product - uszkodzony / wadliwy produkt,
- replacement - wymiana na inny egzemplarz,
- refund - zwrot pieniędzy,
- return - zwrot produktu,
- warranty claim - zgłoszenie gwarancyjne.
Przydatne połączenia:
- make / file a complaint,
- complain about something,
- return an item,
- exchange something for another size,
- ask for a refund,
- get a replacement,
- be covered by warranty,
- provide proof of purchase.
Przydatne zdania:
- I would like to make a complaint about a product I bought here last week.
- The item is faulty and I would like a replacement or a refund.
- I still have the receipt and the product is under warranty.
Finanse i bankowość - rozszerzenie
- bank / current / savings account - konto bankowe / bieżące / oszczędnościowe,
- balance - saldo,
- bank statement - wyciąg bankowy,
- interest / interest rate - odsetki / oprocentowanie,
- loan / mortgage / debt / instalment - pożyczka / kredyt hipoteczny / dług / rata,
- ATM / cash machine - bankomat,
- online banking / banking app - bankowość internetowa / aplikacja,
- direct debit / standing order - polecenie zapłaty / zlecenie stałe.
Kolokacje: open an account, withdraw / deposit cash, check your balance, take out a loan, pay off a debt, pay in instalments, transfer money, save up for something, manage your finances.
Vocabulary upgrade: consumer rights, financial literacy, overspending, household budget, cost-effective, financially responsible.
Phrasal verbs i słowotwórstwo
Phrasal verbs: try on, pay for, sell out, shop around, pick up, send back, take back, save up, pay back, cut back on.
Słowotwórstwo:
- advertise -> advertisement -> advertising,
- consume -> consumer -> consumption,
- compete -> competition -> competitive,
- afford -> affordable -> unaffordable,
- rely -> reliable -> reliability,
- pay -> payment,
- deliver -> delivery,
- replace -> replacement,
- satisfy -> satisfaction -> satisfactory,
- finance -> financial -> financially.
Typowe błędy
Nie: I made shopping yesterday.
Tak: I went shopping / did the shopping yesterday.
Nie: I bought it on the internet shop.
Tak: I bought it from an online shop / online.
Nie: These trousers suit me in size.
Tak: These trousers fit me.
Nie: I paid this jacket 200 zł.
Tak: I paid 200 zł for this jacket.
Nie: I want to complaint.
Tak: I want to complain / make a complaint.
Nie: I paid by cash.
Tak: I paid in cash.
Ćwiczenia
Zadanie 1 - uzupełnij jednym wyrazem
- These trainers are too small. Can I _____ them for a larger size?
- The laptop was reduced _____ 3000 zł to 2400 zł.
- Before buying an expensive phone, it is worth shopping _____.
- I paid _____ card because I did not have any cash.
- The product is faulty, so I would like a full _____.
- This model is currently out _____ stock.
Zadanie 2 - słowotwórstwo
- The shop offers free _____ on orders over 200 zł. (DELIVER)
- Online _____ has changed the way shops advertise. (COMPETE)
- The service was not _____. (SATISFY)
- This phone is reliable and _____. (AFFORD)
- Good _____ literacy helps young people manage money. (FINANCE)
Zadanie 3 - przetłumacz fragment
- I would like to (złożyć reklamację) about this washing machine.
- Can I (przymierzyć tę koszulę)?
- I always (porównuję ceny) before buying electronics.
- The product (jest objęty gwarancją) for two years.
- She is (oszczędza na) a new computer.
Odpowiedzi
Zadanie 1: 1. exchange, 2. from, 3. around, 4. by, 5. refund, 6. of.
Zadanie 2: 1. delivery, 2. competition, 3. satisfactory, 4. affordable, 5. financial.
Zadanie 3: 1. make / file a complaint, 2. try this shirt on / try on this shirt, 3. compare prices, 4. is covered by warranty, 5. saving up for.
Zapamiętaj przed maturą
Ucz się gotowych zestawów: pay for something, pay by card, be on sale, ask for a refund, exchange something for another size, make a complaint, place an order, track a parcel. To właśnie takie połączenia najłatwiej wykorzystać w zadaniach otwartych i mówieniu.

