Zadania z lukami na maturze z angielskiego - jak rozpoznać, czego brakuje?

Masz zdanie:

I haven't seen her _____ Monday.

Jeżeli znasz konstrukcję Present Perfect + since + punkt w czasie, odpowiedź jest prosta. Ale:

She is interested _____ studying abroad.

Tu potrzebujesz interested in. A w zdaniu:

The building _____ built in 1985.

brakuje elementu strony biernej: was.

Problemem często nie jest nieznajomość konkretnego słowa, lecz:

Rozpoznanie, jakiego typu elementu brakuje.

CKE wymienia zadania z lukami wśród przykładowych otwartych typów zadań ze znajomości środków językowych na poziomie podstawowym i rozszerzonym. Każdy poprawnie rozwiązany element jest wart 1 punkt.

Jak może wyglądać zadanie?

Format nie musi być zawsze identyczny. CKE zaznacza, że przykłady z Informatora nie wyczerpują wszystkich typów możliwych w arkuszu. Zawsze czytaj instrukcję.

Jednym z wariantów jest open cloze: samodzielnie wpisujesz brakujący element bez listy odpowiedzi.

Oficjalny przykład CKE

W przykładowym zadaniu na poziomie podstawowym dotyczącym turnieju Wimbledon trzeba uzupełnić trzy luki jednym wyrazem:

• this is as important _____ cheering... → as,
• _____ then this fruit has been a symbol... → since,
• strawberries _____ grown in the south of England → are.

Każda odpowiedź pochodzi z innego obszaru:

1. as + adjective + as - porównanie,
2. since then + Present Perfect,
3. are grown - passive voice z podmiotem w liczbie mnogiej.

Jedno zadanie łączy porównania, Present Perfect i stronę bierną. Dlatego potrzebujesz ćwiczeń mieszanych.

Metoda lewa-luka-prawa

Nie patrz tylko na pustą przestrzeń. Pytaj:

Co jest przed luką?
Co jest po luce?

Przykład:

interested _____ learning

Po lewej: interested. Po prawej: learning. Konstrukcja: interested in doing something.

Metoda 6 kroków

Krok 1 - przeczytaj całe zdanie

Jeśli luka jest w tekście, przeczytaj także zdanie przed nią i po niej.

Krok 2 - ustal kategorię

Czy brakuje czasownika pomocniczego, przyimka, spójnika, zaimka, rodzajnika, quantifiera czy elementu stałej konstrukcji?

Krok 3 - spójrz w lewo

Jakie słowo stoi bezpośrednio przed luką?

Krok 4 - spójrz w prawo

Czy dalej znajduje się rzeczownik, czasownik, forma -ing albo określenie czasu?

Krok 5 - sprawdź sens

Czy pełne zdanie jest logiczne?

Krok 6 - sprawdź zapis

W zadaniu otwartym wymagana jest pełna poprawność gramatyczna i ortograficzna.

Co może kryć się w luce?

1. Czasownik pomocniczy

How long _____ you lived here? → have

The documents _____ sent yesterday. → were

Sygnały: lived i okres do teraz; sent, bierne znaczenie i yesterday.

Warto rozpoznawać: do/does/did, have/has/had, am/is/are, was/were, will.

2. Przyimek

Ucz się pełnych połączeń:

• interested in,
• responsible for,
• afraid of,
• good at,
• depend on,
• belong to,
• apologise for,
• suffer from.

Who is responsible _____ organising the event? → for

Mamy jednocześnie responsible for oraz przyimek + -ing.

3. Spójnik

I went for a walk _____ it was raining. → although

Kontrast.

I stayed at home _____ I was feeling ill. → because

Przyczyna. Najpierw ustal relację logiczną:

• przyczyna: because, since, as,
• kontrast: although, though, while,
• warunek: if, unless,
• czas: when, while, before, after, until.

4. Zaimek względny

The woman _____ lives next door is a doctor. → who

The book _____ I bought yesterday is excellent. → which/that

That's the man _____ car was stolen. → whose

Nie wybieraj who tylko dlatego, że widzisz osobę. Sprawdź funkcję w relative clause.

5. Rodzajnik

She wants to become _____ engineer. → an

_____ most interesting part... → the

Brak rodzajnika też może być poprawny. Porównaj go to school i go to the school to meet the headteacher.

6. Quantifier

There aren't _____ chairs for everyone. → enough

We have very _____ time left. → little

Rozróżniaj much/many, few/little, a few/a little, enough, too much/too many, plenty of.

7. Część stałego wyrażenia

• on the other hand,
• in order to,
• as soon as,
• in spite of,
• according to,
• take part in.

Takie luki sprawdzają chunks, nie tylko czasy.

8. Element czasu gramatycznego

She has _____ working here for five years. → been

By the time we arrived, everybody had _____ home. → gone

Rozpoznaj wzór: has been working oraz had + past participle.

9. To czy -ing?

I decided _____ apply for the job. → to

I'm looking forward _____ seeing you. → to

Odpowiedź jest taka sama, ale mechanizm inny: decide to do oraz look forward to + -ing.

10. So czy such?

It was _____ cold that we stayed at home. → so

It was _____ a cold day that... → such

Patrz na słowa po luce: so + adjective; such + a + adjective + noun.

11. As czy like?

She works _____ a teacher. → as

Rzeczywiście jest nauczycielem.

She looks _____ her mother. → like

Podobieństwo.

12. For czy since?

I've lived here _____ 2022. → since

Punkt początkowy.

I've lived here _____ four years. → for

Okres.

13. Been czy gone?

Tom isn't here. He's _____ to the supermarket. → gone

Pojechał i nadal go nie ma.

I've _____ to Italy several times. → been

Byłem i wróciłem.

14. Another, other czy others?

Can I see _____ one? → another

Some students went home, but _____ stayed. → others

Where are the _____ students? → other

Rzeczownik po luce podpowiada formę.

15. Do czy make?

• make a decision,
• do homework,
• make progress,
• do your best.

Tu sama gramatyka nie wystarczy - potrzebujesz kolokacji.

Najczęstsze błędy

1. Zgadujesz ze znaczenia

Interested about photography wydaje się logiczne po polsku, ale angielska konstrukcja to interested in.

2. Patrzysz tylko w lewo

She is one of _____ most talented students...

Dopiero most talented po luce wskazuje the.

3. Nie czytasz następnego zdania

Tom was extremely nervous. _____, he performed very well.

Szerszy kontekst pokazuje kontrast, np. however.

4. Szukasz trudnego słowa

She has lived here _____ 2019.

Odpowiedź może być po prostu since. Nie komplikuj bez powodu.

5. Poprawna gramatyka, zła logika

I stayed at home although I was ill jest gramatyczne, ale jeśli choroba była przyczyną, potrzebujesz because.

6. Literówka

Becouse zamiast because oznacza błąd ortograficzny.

Sklep MaturaAngielski.org

Chcesz przygotować się jeszcze szybciej?

Sprawdź gotowe materiały do matury z angielskiego: zestawy zadań, scenariusze, ćwiczenia i materiały do pobrania.

Zobacz materiały PDF · dostęp od razu

Materiałyktóre robią robotę.

Ćwiczenie tekstowe

Uzupełnij każdą lukę jednym wyrazem.

A NEW SCHOOL CLUB

Last September, our school started a new reading club. At first, only a few students were interested 1. _____ joining, but the group quickly became more popular.

The club meets once 2. _____ week in the school library. Students are free to choose the books 3. _____ they want to discuss, so nobody has to read something they find boring.

The club has been running 4. _____ September, and more than thirty students have already joined. Members are encouraged 5. _____ recommend new books and organise special events.

There is also plenty 6. _____ time to talk informally before each meeting. Some students say they have made new friends 7. _____ joining the club.

If the number of members continues to increase, the club 8. _____ probably move to a larger room next term.

Odpowiedzi

1. in - interested in joining,
2. a - once a week,
3. that/which - relative clause,
4. since - Present Perfect + punkt początkowy,
5. to - encouraged to recommend,
6. of - plenty of time,
7. since - since joining,
8. will - future form.

Mini-test

1. I haven't spoken to him _____ last month.
2. The film was _____ boring that I fell asleep.
3. She's really good _____ dealing with difficult customers.
4. The new sports centre was built _____ 2024.
5. If I _____ you, I'd talk to the teacher.
6. There weren't _____ people at the event.
7. This is the woman _____ son won the competition.
8. I'm looking forward _____ hearing from you.
9. The work has already _____ completed.
10. You won't improve _____ you practise regularly.

Odpowiedzi

1. since, 2. so, 3. at, 4. in, 5. were, 6. many, 7. whose, 8. to, 9. been, 10. unless.

Nie zapisuj tylko „7/10”. Zanotuj przyczynę: good at + -ing, whose = possession, look forward to + -ing.

Bank luk

Nie ucz się pojedynczych słów. Zapisuj całe konstrukcje:

• interested in,
• good at,
• responsible for,
• depend on,
• take part in,
• look forward to,
• in spite of,
• as soon as,
• so...that,
• such...that,
• too...to,
• enough to,
• since + point in time,
• for + period.

Checklista

• Czy przeczytałem całe zdanie i szerszy kontekst?
• Jakiej kategorii słowa potrzebuję?
• Co jest bezpośrednio przed i po luce?
• Czy widzę stałą konstrukcję?
• Czy czas w zdaniu coś podpowiada?
• Czy chodzi o przyczynę, kontrast, warunek lub czas?
• Czy odpowiedź pasuje logicznie?
• Czy zapisałem ją poprawnie?

FAQ

Czy zadanie z lukami może wystąpić na podstawie i rozszerzeniu?

Tak. Informator CKE wymienia ten typ dla obu poziomów.

Czy zawsze wpisuje się jeden wyraz?

Nie zakładaj jednego formatu. Zawsze czytaj instrukcję konkretnego zadania.

Czy mogą pojawić się proste słowa, np. as, are i since?

Tak. Takie odpowiedzi występują w oficjalnym przykładzie CKE.

Czy pisownia ma znaczenie?

Tak. Wymagana jest pełna poprawność gramatyczna i ortograficzna.

Jak najlepiej przygotować się do luk?

Łącz gramatykę z kolokacjami, przyimkami i stałymi konstrukcjami, a potem rozwiązuj zadania mieszane.

Podsumowanie

Przy luce nie pytaj „jakie słowo brzmi dobrze?”. Pytaj:

Co jest przed luką?
Co jest po luce?
Jaka konstrukcja tu działa?
Jaki jest sens?

Najlepszy schemat: kontekst → kategoria → konstrukcja → słowo → kontrola.

Set leksykalny - jak go rozwiązywać?